วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร (Silpakorn University Journal), Vol 35, No 1 (2558)

การลงข้อสรุปและสร้างคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3

ลือชา ลดาชาติ, กมลรัตน์ ฉิมพาลี, ณิชัชฌา อาโยวงษ์, นพคุณ แงวกุดเรือ, สำเร็จ สระขาว, ชื่นหทัย หวังเอียด, จุฬารัตน์ ธรรมประทีป
















Abstract


การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการลงข้อสรุปและสร้างคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 จำนวน 10 คน คณะผู้วิจัยพัฒนากิจกรรมที่เน้นให้นักเรียนได้ลงข้อสรุปและสร้างคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์ เพื่อตอบคำถามที่ว่า “ภัยแล้งส่งผลต่อความหลากหลายทางพันธุกรรมของนกฟินซ์หรือไม่ และได้อย่างไร” กิจกรรมนี้ประกอบด้วยใบกิจกรรมแบบเขียนตอบ ซึ่งกำหนดให้นักเรียน (1) ลงข้อสรุปจากหลักฐานเชิงประจักษ์ จำนวน 9 ชิ้น และ (2) นำข้อสรุปเหล่านั้นมาสร้างเป็นคำอธิบายเพื่อตอบคำถามทางวิทยาศาสตร์ จากนั้น คณะผู้วิจัยวิเคราะห์คำตอบของนักเรียนแต่ละคนด้วยวิธีการอุปนัย โดยการพัฒนาเกณฑ์การจัดกลุ่มข้อสรุปของนักเรียน ซึ่งประกอบด้วย (1) ข้อสรุปตามหลักฐาน (2) ข้อสรุปตามและเกินจากหลักฐาน (3) ข้อสรุปคลาดเคลื่อนและเกินจากหลักฐาน และ (4) ไม่มีข้อสรุปหรือข้อสรุปไม่ชัดเจน จากนั้นคณะผู้วิจัยพิจารณาว่า นักเรียนแต่ละคนนำข้อสรุปจากหลักฐานเหล่านั้นมาสร้างเป็นคำอธิบายที่ตอบคำถามทางวิทยาศาสตร์หรือไม่ ผลการวิจัยเปิดเผยว่า คำตอบของนักเรียนเหล่านี้ประมาณร้อยละ 30 เป็นการลงข้อสรุปตามหลักฐาน ประมาณร้อยละ 52 เป็นการลงข้อสรุปที่มีการใช้ความคิดเห็นส่วนตัว ซึ่งทำให้ข้อสรุปเหล่านี้คลาดเคลื่อนและ/หรือเกินจากหลักฐาน และอีกประมาณร้อยละ 18 เป็นการบรรยายหลักฐานที่ไม่มีการลงข้อสรุปหรือเป็นข้อสรุปที่ไม่ชัดเจน ด้วยเหตุนี้ นักเรียนทุกคนจึงไม่สามารถนำข้อสรุปเหล่านั้นไปสร้างเป็นคำอธิบายที่ตอบคำถามทางวิทยาศาสตร์ได้ การวิจัยนี้เสนอแนวทางการพัฒนาความสามารถของนักเรียนในการลงข้อสรุปและสร้างคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์

คำสำคัญ: 1. การลงข้อสรุปทางวิทยาศาสตร์. 2. การสร้างคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์. 3. การจัดการเรียนการสอน วิทยาศาสตร์. 4. ธรรมชาติของวิทยาศาสตร์. 5. นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3.

Full Text: PDF