วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร (Silpakorn University Journal), Vol 31, No 2 (2011)

การท่องเที่ยวที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างในงานประเพณีบุญบั้งไฟ

ปิ่นวดี ศรีสุพรรณ




Abstract


บทความนี้นำเสนอภาพรวมของการท่องเที่ยวที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างในงานประเพณีบุญบั้งไฟ โดยให้ความสนใจไปที่คำถามหลักคือการท่องเที่ยวส่งต่อการเปลี่ยนแปลงของบุญบั้งไฟในปัจจุบันอย่างไร นำเสนอผ่านกรณีศึกษาบุญบั้งไฟเมืองยโสธรและอภิปรายผลกระทบของการท่องเที่ยวโดยเฉพาะในประเด็นเรื่องการเสื่อมถอยของวัฒนธรรม ผลการศึกษาพบว่า บุญบั้งไฟที่จัดขึ้นในปัจจุบันตอบสนองต่อความต้องการที่หลากหลายรวมถึงการท่องเที่ยว ซึ่งทำให้เกิดเปลี่ยนแปลงในเชิงโครงสร้างที่ปัจจุบันตอบสนองต่อวิถีชีวิตในเชิงเศรษฐกิจซึ่งต่างจากรูปแบบดั้งเดิมที่ตอบสนองต่อวิถีชีวิตแบบเกษตรกรรม แม้ว่าประชาชนจะสะท้อนว่าการท่องเที่ยวไม่ได้ให้ผลกำไรในด้านเศรษฐกิจให้กับประชาชนในพื้นที่ แต่ในเชิงโครงสร้างแล้ว การท่องเที่ยวเป็นปัจจัยที่เข้าไปกระตุ้นและผลักให้ประชาชนในพื้นที่นำมาเป็นเหตุผลในการจัดกิจกรรมใหม่ที่เป็นการส่งเสริมการท่องเที่ยวและตอบสนองต่อความต้องการส่วนบุคคลซึ่งส่งผลต่อจิตสำนึกของประชาชนในเชิงวาทกรรมด้วย อย่างไรก็ดี ความเป็นเนื้อแท้ทางวัฒนธรรมไม่ได้เป็นเรื่องที่ตายตัว การปรับเปลี่ยนการจัดงานบุญบั้งไฟในปัจจุบันจึงไม่ได้ทำให้บุญบั้งไฟสูญเสียความเป็นเนื้อแท้ทางวัฒนธรรมไปทั้งหมด แต่กลับถูกปรับเปลี่ยนให้รองรับวิถีชีวิตของประชาชนในปัจจุบันในฐานะที่เป็นประเพณีร่วมสมัย

คำาสำาคัญ: 1. บุญบั้งไฟ. 2. การท่องเที่ยว. 3. การเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้าง.

Full Text: PDF